Biotine: bijwerkingen en waarom het bloedonderzoek kan verstoren

Biotine is goed te verdragen, maar grote hoeveelheden kunnen de uitslag van bloedtests verstoren, zoals schildklierwaarden en troponine. Wat je moet weten.

Drie lege bloedbuisjes in een glazen rekje op een houten tafel, met een stethoscoop en een wit formulier ernaast
Kort antwoord

Biotine geeft zelden bijwerkingen en er is geen bovengrens vastgesteld. Het belangrijkste risico zit in het laboratorium: biotine uit supplementen kan sommige bloedtests verstoren, zoals schildklierwaarden en troponine, waardoor de uitslag te hoog of te laag uitvalt. Meld daarom altijd aan je arts of het laboratorium dat je biotine gebruikt, en vraag of je er tijdelijk mee moet stoppen.

Wat zijn de bijwerkingen van biotine?

Biotine is goed te verdragen. Het is een wateroplosbare vitamine: wat je lichaam niet gebruikt, plas je uit. Volgens het Voedingscentrum is een teveel niet schadelijk voor de gezondheid, en er is geen aanvaardbare bovengrens vastgesteld.

Sommige mensen melden bij hooggedoseerde biotine lichte maag- of darmklachten of puistjes. Of biotine daar echt de oorzaak van is, is niet goed onderzocht. Krijg je klachten nadat je met een supplement bent begonnen, stop dan en overleg met je huisarts of apotheker.

Hoe kan biotine bloedonderzoek verstoren?

Veel laboratoriumtests werken met een techniek waarbij biotine en het eiwit streptavidine aan elkaar binden. Zit er veel biotine uit een supplement in je bloed, dan raakt die binding verstoord. Afhankelijk van de test valt de uitslag dan onterecht te hoog of te laag uit.

Het Europees Geneesmiddelenbureau (EMA) liet daarom in 2019 een waarschuwing opnemen in de bijsluiter van geneesmiddelen om in te nemen met 150 microgram biotine of meer per dosis. Volgens de EMA neemt het risico toe bij hogere doses en is het groter bij kinderen en bij mensen met een verminderde nierfunctie. Ook de Amerikaanse FDA waarschuwt laboratoria en artsen voor dit effect. Veel biotinesupplementen bevatten 1.000 microgram of meer per dagdosis, dus ruim boven die grens.

Welke bloedwaarden kunnen verkeerd uitvallen?

Biotine kan onder meer deze tests beïnvloeden, afhankelijk van het laboratorium en het type test:

  • Schildkliertests zoals TSH, vrij T4 en T3.
  • Troponine, een test bij verdenking op een hartinfarct.
  • Zwangerschapshormoon hCG.
  • Bijschildklierhormoon (PTH) en vitamine D.
  • Andere hormonen, zoals cortisol, testosteron, oestradiol en vruchtbaarheidshormonen.

Wat doet biotine met je schildklier?

Biotine verandert niets aan hoe je schildklier werkt. Het probleem zit in de meting. Bij schildkliertests kan biotine een uitslag geven die lijkt op een te snel werkende schildklier, terwijl er niets aan de hand is. Volgens de EMA kunnen de waarden zelfs het beeld van de ziekte van Graves nabootsen bij mensen zonder klachten.

Gebruik je schildkliermedicatie, zoals levothyroxine, dan kan een verstoorde uitslag ertoe leiden dat je dosis onterecht wordt aangepast. Meld biotinegebruik dus altijd bij controles.

Waarom is dit bij een hartinfarct gevaarlijk?

Bij troponine kan biotine een vals-negatieve uitslag geven: de test ziet er normaal uit terwijl er wel sprake is van een hartinfarct. De EMA noemt dit als voorbeeld. Daarom is het belangrijk dat zorgverleners weten dat je biotine slikt, ook als je met spoed op de huisartsenpost of de spoedeisende hulp komt.

Wat moet je doen voor een bloedonderzoek?

  • Meld het altijd. Vertel je arts of het laboratorium dat je biotine gebruikt, ook als het in een multivitamine of een supplement voor haar, huid en nagels zit.
  • Vraag of je moet stoppen. Je arts kan je vragen een tijdje te stoppen voordat er bloed wordt geprikt. Hoe lang, hangt af van de hoeveelheid en de test.
  • Beslis niet alleen. Zeker voor een schildkliercontrole of hartonderzoek: overleg eerst, in plaats van zelf te stoppen of door te slikken.
  • Klopt een uitslag niet met je klachten? Noem dan je biotinegebruik; het laboratorium kan een andere test gebruiken.

Kun je te veel biotine binnenkrijgen?

Uit voeding niet. Met supplementen kom je ver boven de adequate inname van 40 microgram per dag, maar voor zover bekend is dat niet schadelijk. Meer biotine geeft wel geen beter resultaat: wat je lichaam niet gebruikt, plas je uit. Houd je aan de dagdosering op de verpakking. Lees meer over hoeveel je nodig hebt in biotine (vitamine B8).

Mag je biotine gebruiken als je zwanger bent of medicijnen slikt?

Tijdens de zwangerschap is de adequate inname gewoon 40 microgram per dag, en die haal je meestal uit je eten. Ben je zwanger of geef je borstvoeding, overleg dan met je verloskundige, huisarts of apotheker voordat je een hooggedoseerd supplement neemt. Doe dat ook als je medicijnen gebruikt of een aandoening hebt, zoals een schildklier-, hart- of nierziekte. Geef kinderen geen hooggedoseerde biotine zonder advies van een arts.

Houd er ook rekening mee dat de bepaling van het zwangerschapshormoon hCG in het bloed en andere bloedtests tijdens de zwangerschap gevoelig kunnen zijn voor biotine. Meld biotinegebruik dus ook aan je verloskundige.

Veelgestelde vragen

Hoe lang voor een bloedtest moet je stoppen met biotine?

Dat hangt af van de hoeveelheid biotine en van de test. Er is geen vaste termijn die altijd geldt. Laat je arts of het laboratorium bepalen of en hoe lang je moet stoppen.

Kan biotine je schildklier beschadigen?

Nee. Biotine verstoort de meting, niet de schildklier zelf. Maar een verkeerde uitslag kan wel leiden tot een verkeerde diagnose of een onnodige aanpassing van je medicatie.

Krijg je acne van biotine?

Sommige mensen melden puistjes bij hooggedoseerde biotine. Goed onderzoek naar dat verband ontbreekt. Heb je er last van, stop dan en overleg met je huisarts.

Geldt dit ook voor biotine in een multivitamine?

Dat hangt af van de hoeveelheid. De EMA-waarschuwing geldt voor geneesmiddelen om in te nemen vanaf 150 microgram biotine per dosis; veel multivitamines bevatten minder. Meld elk biotinegebruik, dan kan je arts het inschatten.

Bronnen

  1. EMA/PRAC – Nieuwe tekst voor de productinformatie: biotine en interferentie met klinische laboratoriumtests (2019)
  2. FDA – Testing for biotin interference in in vitro diagnostic devices (guidance)
  3. Voedingscentrum – Biotine (vitamine B8)
  4. Thuisarts.nl – Te snel werkende schildklier
  5. Mock DM. Biotin: from nutrition to therapeutics. J Nutr, 2017

Meer artikelen