IJzer en vitamine C: wanneer en hoe neem je ijzer in?

Vitamine C verhoogt de ijzeropname; koffie, thee en melk remmen die juist. Zo neem je ijzer in: met of zonder eten en hoe lang je wacht met koffie.

Een glas sinaasappelsap, een gehalveerde sinaasappel en kiwi op een wit bord en een kop zwarte koffie apart op een lichte ontbijttafel
Kort antwoord

Vitamine C verhoogt de ijzeropname, dus het helpt om bij een ijzerrijke maaltijd of bij je ijzertablet iets met vitamine C te nemen, zoals groente, fruit of sinaasappelsap. Koffie, thee en melk kunnen de opname van plantaardig ijzer en ijzer uit tabletten juist verminderen. Neem ijzer daarom niet tegelijk met die dranken. Volg bij ijzer van de huisarts altijd het advies van arts of apotheek.

Waarom neem je ijzer in met vitamine C?

Vitamine C verhoogt de ijzeropname. Volgens het Voedingscentrum geldt dat voor non-heemijzer: het ijzer uit plantaardige producten zoals brood, granen en peulvruchten. Ook het ijzer in tabletten is non-heemijzer.

Heemijzer, uit vlees, vis en kip, wordt van zichzelf al beter opgenomen: ongeveer 25%, tegenover 1 tot 10% voor non-heemijzer. Het is minder afhankelijk van wat je erbij eet.

In de praktijk betekent dit: eet groente of fruit bij elke maaltijd. Paprika, broccoli, kool, citrusfruit, kiwi en aardbeien bevatten veel vitamine C. Een glas sinaasappelsap bij je boterham werkt ook. Voorbeelden van ijzerrijke producten staan in IJzerrijke voeding.

Mag je koffie of thee drinken als je ijzer neemt?

Wel, maar niet tegelijk. Koffie en thee bevatten polyfenolen die zich in de darm aan non-heemijzer binden, waardoor minder wordt opgenomen. Volgens Amsterdam UMC kan ook calcium, vooral uit melkproducten, de opname remmen.

Voor ijzertabletten van de huisarts adviseren Thuisarts.nl en Apotheek.nl: gebruik tot 4 uur voor de tablet geen koffie, thee of zuivel, en wacht daarna 2 uur. Bij je gewone maaltijden is het voldoende om koffie en thee tussen de maaltijden te drinken in plaats van erbij, en bij het eten water of sinaasappelsap te kiezen.

Wat remt de opname van ijzer nog meer?

  • Calcium – kan de opname van beide soorten ijzer wat verlagen. Volgens het Voedingscentrum is dat effect klein en leidt het niet tot een tekort.
  • Fytaat – zit in granen en peulvruchten en remt volgens het Voedingscentrum de opname van non-heemijzer.

Je hoeft volkoren, peulvruchten of zuivel niet te vermijden: het is gezond eten, en de ijzeradviezen houden al rekening met deze remmende stoffen. Het gaat erom dat ze niet samenvallen met je ijzertablet.

Wanneer neem je ijzertabletten het beste in?

Dat hangt af van wat voor ijzer het is. Voor ijzermedicijnen zoals ferrofumaraat adviseert Apotheek.nl om ze bij voorkeur ’s ochtends op een lege maag te nemen, ongeveer een half uur voor het ontbijt. Krijg je maagklachten, neem de tablet dan direct na het eten, maar nog steeds niet met zuivel, koffie of thee.

Een supplement met een lagere dosering neem je zoals op de verpakking staat. Het belangrijkste is dat je het regelmatig doet, op een moment dat je het niet vergeet, en niet tegelijk met koffie, thee of melk.

Kun je ijzer samen met andere supplementen en medicijnen innemen?

Niet altijd. Volgens Apotheek.nl kan ijzer de werking van sommige medicijnen beïnvloeden, en andersom. Neem ijzer bijvoorbeeld minstens 2 uur na schildkliermedicijnen (levothyroxine) en botversterkers (bisfosfonaten). Bij maagzuurbinders en middelen met calcium, magnesium of aluminium neem je ijzer minstens 2 uur ervoor of 4 uur erna. Ook bij bepaalde antibiotica is een tussenpoos nodig, en doxycycline combineer je helemaal niet met ijzer.

Gebruik je medicijnen, vraag dan bij je apotheek hoeveel tijd je tussen ijzer en je medicijn moet laten. Over magnesium lees je meer in Wanneer magnesium innemen?

Hoe neem je ons ijzersupplement in?

Ons ijzersupplement levert 14 mg ijzer en 60 mg vitamine C in hetzelfde tablet. Vitamine C verhoogt de ijzeropname. Neem één tablet per dag met water, met of zonder eten, en neem het niet tegelijk met koffie, thee of melk.

IJzer Bisglycinaat
4 HERIJzer BisglycinaatIJzerbisglycinaat met vitamine C

Veelgestelde vragen

Mag je ijzertabletten ’s avonds innemen?

Ja, zolang je ze niet samen met koffie, thee, melk of andere zuivel neemt. Voor ijzer van de huisarts raadt Apotheek.nl de ochtend op een lege maag aan; volg bij een voorgeschreven middel het advies van je arts of apotheek.

Hoe lang moet je wachten met eten na een ijzertablet?

Voor voorgeschreven ijzer zoals ferrofumaraat is het advies de tablet ongeveer een half uur voor het ontbijt te nemen. Met zuivel, koffie en thee wacht je daarna 2 uur. Een supplement neem je volgens de verpakking.

Is één glas sinaasappelsap genoeg bij ijzer?

Een glas sinaasappelsap bevat veel vitamine C en is een makkelijke manier om vitamine C bij een maaltijd of je ijzertablet te nemen. Vitamine C verhoogt de ijzeropname.

Bronnen

  1. Voedingscentrum – IJzer in voeding
  2. Apotheek.nl – Ferrofumaraat
  3. Thuisarts.nl – Ik heb bloedarmoede
  4. Amsterdam UMC – Voedingsadvies en voedingsmiddelen bij ijzertekort
  5. Voedingscentrum – Vitamine C
  6. Verordening (EU) nr. 432/2012 – toegestane gezondheidsclaims (Nederlandse tekst)

Meer artikelen